آن حضرت مجاهده نموده ؛ در سال 33 هجرى در ارض مصر وفات يافت ، به عمر 70 سال ؛ جسدش را حمل نموده ، به مدينه آورده ، به خاك سپردند . [ ارقم ] ارقم بن عبد مناف بن اسد مخزومى « 1 » ؛ كنيتش « ابو عبد اللّه » است و او هشتمين ، از اسلام‌آورندگان است و از مهاجرين اوّلين . گويند وقتى پيغمبر ( ص ) ، در اوايل بعثت ، در خانهء او پنهان بودند و نهانى بعضى را به اسلام دعوت مىفرمودند و گويند خانهء ارقم در موضع صفا بود . در سال 55 هجرى ، به عمر هشتاد و اندى وفات نمود . ابو ذرّ اسمش جندب « 2 » بن جنادة بن قيس الغفارى « 3 » [ است ] . او سيّم كس است كه ايمان به رسول خدا ( ص ) آورد . پس از مسلمانى ، به اراضى خود مراجعت نمود ؛ به هدايت و ارشاد اقوام خويش اشتغال داشت . پس از چندى در مدينه به خدمت آن حضرت آمد و ملازمت داشت . در صداقت ابو ذر كافى است كه پيغمبر ( ص ) دربارهء او فرمود : ما اطلّت الخضراء و لا اقّلت الغبراء من ذى لهجة اصدق من ابى ذر « 4 » . و نيز فرموده : لا اصدق من ابى ذر « 5 » . بالجمله ، ابو ذر از آنجا كه در امر و نهى شرع غيرتى داشت ، نزد هر كس بود ، سخن حق را بر زبان جارى مىنمود و اصلا بيم را در دلش راه نبود . روزى با عثمان بن عفّان در حالتى كه گروهى از مردم در مجلسش حاضر بودند و او را خليفه مىدانستند ، ابو ذر

--> ( 1 ) . قبيله‌اى هستند از قريش . ( 2 ) . به ضمّ جيم و فتح آن نيز گفته‌اند و دال آن هم سه وجه است ؛ و آن به معنى « ملخ » است در لغت . ( 3 ) . منسوب به « غفار » بر وزن كتاب ، و آن پدر قبيله‌اى است از كنانه . ( 4 ) . سايه نيفكنده [ است ] آسمان و برنداشته است زمين هيچكس را كه راستگوتر از ابو ذر باشد . ( 5 ) . راستگوتر از ابو ذر هيچكس نيست .